11 Ekim Dünya Kız Çocukları Gününde Türkiyede Derinleşen Eşitsizlik Tablosu
İzmir Gastesi'ni Google'da tercih edilen kaynak olarak ekle.Kız çocuklarının güvenli bir yaşam, eğitim ve sağlık gibi temel haklardan mahrum bırakıldığı gerçeği, her yıl 11 Ekim Dünya Kız Çocukları Günü vesilesiyle bir kez daha gözler önüne seriliyor. Yoksulluk, gerici politikalar ve toplumsal cinsiyet eşitsizliği, kız çocuklarının hayatını daha doğmadan kuşatırken, Türkiyede tablo her geçen gün daha da ağırlaşıyor.
Eğitim ve Yaşam Hakkında Derinleşen Hak İhlalleri
Bu yıl yaşanan acı olaylar, kız çocuklarının karşı karşıya kaldığı güvenlik açıklarını ve maruz kaldıkları hak ihallerini açıkça ortaya koydu. Sivas’taki Burhan Köyü’nde çamaşır yıkamak için girdikleri Kızılırmak'ta akıntıya kapılıp yaşamını yitiren 13 yaşındaki Zerda Şahin ve 15 yaşındaki Gülseren Şahin kardeşler, hafızalardaki yerini koruyor. İstanbul Başakşehir'deki Kayaşehir Şeyh Şamil İmam Hatip Ortaokulu'nda meydana gelen bıçaklı saldırıda yaşamını yitiren 10 yaşındaki Eslem Sare Bulut’un yanı sıra Kuran’a Hizmet Vakfı yöneticisi Ayhan Şengüler’in kızı Hifa İkra’yı üç yaşındayken istismar etmesine karşı adalet mücadelesi verirken ölü bulunan Fatma Nur Çelik ve 8 yaşındaki İkra da bu yıl yaşanan trajediler arasında yer aldı.
AKP-MHP blokunun politikalarıyla güç kazanan gerici anlayış, çocuk haklarını koruması gereken kurumların sorumluluğunu tartışmalı hale getiriyor. Eğitimci Yazar Nejla Doğan, toplumsal cinsiyet rejiminin dinselleşme ve otoriterleşme ekseninde şekillendirildiğini belirterek, eğitim, hukuk ve sosyal politika alanlarındaki dönüşümlerin doğrudan kadın ve çocuk haklarını hedef aldığını vurguluyor. Diyanet’in, tarikat ve cemaatlerin müdahalelerinin bu dönüşümü güçlendirdiğini ifade eden Doğan, karma eğitimin, zorunlu eğitimin, Medeni Kanun’un, eşit miras hakkının ve nafaka hakkının hedef alındığını dile getiriyor.
Okuldan Koparılan Çocuklar ve Yoksulluk Tablosu
4+4+4 Yasası sonrasında dinselleştirilen okullar, Diyanet, tarikat ve cemaatlerin faaliyet yürüttüğü alanlar haline geldi. ÇEDES gibi projelerle okulların içine giren yapılar, kız ve erkek öğrencileri ayrıştırarak cinsiyet eşitsizliğini olağanlaştırmayı amaçlıyor. Kesintili eğitim modelinin kız çocuklarının örgün eğitimden koparılması için zemin yarattığını belirten Doğan, okuldan alınan çocukların erken yaşta evlilik ya da medrese yapılarına gönderilme tehdidiyle karşı karşıya kaldığını kaydetti.
Resmi veriler ve eğitim sendikalarının raporları, zorunlu eğitim çağında olup hiç okula kayıt yaptırmamış veya kaydı pasifleşmiş kız çocuğu sayısının 200 bin ile 300 bin civarında olduğunu, açık lise ve MESEM’lere geçen kız çocukları ile birlikte bu rakamın 1 milyona yaklaştığını gösteriyor. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ve TÜİK verilerine göre, zorunlu eğitim çağında olmasına rağmen Türkiye'de yaklaşık 222 bin kız çocuğu hiçbir şekilde örgün eğitimin içinde yer almadı. TÜİK Ulusal Eğitim İstatistikleri 2025 verilerine göre, ülkedeki 30 ilde kız çocukları ortaokul mezunu bile olamadı. Kız çocuklarının eğitim süresinin en düşük olduğu il 6,3 yıl ile Ağrı olurken, en yüksek il ise 7,9 yıl olarak kayıtlara geçti.
Sağlıklı Gıdaya Erişim ve Çocuk Yoksulluğu
Türkiye’de derinleşen ekonomik kriz ve yoksulluk, en ağır bedeli çocuklara ödetiyor. Saha araştırmaları, gençlerin okullaşma oranlarının düştüğünü, sosyalleşme alanlarının kısıtlandığını ve en temel hak olan sağlıklı beslenmeye dahi erişemediklerini gösteriyor. Yoksul hanelerin yüzde 90'ından fazlasında çocuklar okula aç gitmek zorunda kalırken, her 5 çocuktan biri maddi imkânsızlıklar yüzünden sosyal hayattan koparılıyor.
TÜİK verilerine göre yoksulluk ve sosyal dışlanma riski altındaki çocuk sayısı artış gösterdi. 7 milyon 866 bin çocuk yoksulluğun pençesine bırakılırken, bu oran erkek çocuklarında yüzde 36, kız çocuklarında ise yüzde 37,8 olarak gerçekleşti. Kırsal bölgelerde ve dezavantajlı kentlerde yoksulluk, kız çocukları için tam bir eğitimden kopuş krizine dönüşmüş durumda.
Kaynak: Birgün

Bir yanıt yazın